Nirvana Sosyal

Anasayfa Künye Danışmanlar Arşiv SonEklenenler Sosyal Bilimler Bilimsel Makaleler Sosyoloji Fikir Yazıları Psikoloji-Sosyal Psikoloji Antropoloji Tarih Ekonomi Eğitim Bilimleri Hukuk Siyaset Bilim Coğrafya İlahiyat-Teoloji İletişim Psikolojik Danışma ve Rehberlik Felsefe-Mantık Ontoloji Epistemoloji Etik Estetik Dil Felsefesi Din Felsefesi Bilim Felsefesi Eğitim Felsefesi Yaşam Bilimleri Biyoloji Sağlık Bilimleri Fütüroloji Edebiyat Sinema Müzik Kitap Tanıtımı Haberler Duyurular Klinik Psikoloji İletişim
İNSAN VAR OLARAK MI YOKSA AMACINI GERÇEKLEŞTİRMEK İÇİN VARLIK POTANSİYELİNİ AÇIĞA ÇIKARARAK MI YAŞIYOR?

İNSAN VAR OLARAK MI YOKSA AMACINI GERÇEKLEŞTİRMEK İÇİN VARLIK POTANSİYELİNİ AÇIĞA ÇIKARARAK MI YAŞIYOR?

Felsefe-Mantık 05 Mayıs 2025 10:39 - Okunma sayısı: 1.166

Prof. Dr. Yaşar Bilge

İnsanlarla karşılaştığımızda hep daha güzele, daha iyiye yöneldiklerine dair önerme söylemekte. Bu önermelerin niteliklerini, niceliklerini, kiplik durumlarını belirtmek amacıyla bu yazı hazırlanmıştır.

Önermeyle ilgili doğru, tutarlı ve inandırıcı cümlelerle destekleyerek konuşmakta. Olumsuz, yanlış cümleler ise belirtilmemekte. Bu durumda eylemlerini seçerken öngörücü olmakta. Yararlılık, üstünlük, etkililik, kesinlik kriterleri kullanmaktadır. Böyle olunca çoklu karar verme yöntemleri kullanıyor. Bulanık mantık çerçevesinde yanlışlanabilir önerme ile yaşamını sürdürmektedir. Kaygı, korku ile şüpheli durum gözlenince kişi tereddüt etmekte ve başkasının tuzağına düşme potansiyeli taşımaktadır. Bazen tuzak o insanın yaralanmasına, ölmesine; mülkiyet zararına yol açar. İnsan hak ve hürriyetine dair sorun olduğundan hukuki değerlendirme yanı sıra sosyal, tarihi, doğal inceleme de gerekli olur. Bu bir gelişim mi yoksa gerileme mi olduğu başlangıçta bilinemez.

İkilem veya çoklam sorunsalı hep devam eder. Bunlar zorunluluktur. Adaptiv olması için esneklik gerekli. Esnek olan şimdi ve burada olana anlık yanıt verir. Verdiği yanıt sürekli değildir. İzafidir. Gelecek olan geçmişdeki yazılan önermeyi reddeder. Derrida gramatolojisinde tencere telim alınmamış. Ancak alınan tencere yepyenidir. Dolayısıyla sorun değişmiştir. Görüntüdür. Descartes cini sorunuzu tanımaz. Descartes rüyadadır. Potansiyel olana öz mü, varlık mı yoksa kendinde olan mı cevap veririn yanıtını Deleuze’nin şizofreni verir.

Diyalektikte Herakleites in ırmağında ikinci kez yıkanılmaz. O halde tekil olanın şimdi nadirlik çerçevesinde verdiği Hegel in mutlak somut yanıtı zorunludur. Ancak geleceği bağlamayan Gadamer in yorumu. O halde değişen varlığa şimdi mutlak derken olanı, zorunluyu belirtmiştir. Olacak olan potansiyele yer açmıştır. Bu yer özgürlük alanıdır.

Sonuç olarak varlık potansiyelini açığa çıkararak davranış geliştiriyor diye düşünebiliriz. Kültürümüzde “her yiğidin bir yoğurt yiyiş tarzı vardır” sözü gereği muhatabımızı olduğu gibi; eşitimiz tarzında kabul ederek anlama yükümlüğümüz vardır. Bu durum insan hakları gereği yargılama erki olmaksızın dinleme gereğini göstermektedir. Neden sonuç bağı kurma sorunsalları nedeniyle zorunlu durumda monadolojik davranmanın özgürlük olduğu gerekçeleriyle suçlamanın nesnel ve duruma özgü dar manada nadirlik ilkeleri çerçevesinde değerlendirebileceğimizi düşünebiliriz. Ne dersiniz? Saygı ve sevgi ile.

Yorumlar (0)

SON EKLENENLER
ÇOK OKUNANLAR
DAHA ÇOK Felsefe-Mantık
Aristoteles’in Erdem ve İyi Yaşam Anlayışının Günümüz İnsanına Yansımaları

Felsefe-Mantık08 Kasım 2026 23:32

Aristoteles’in Erdem ve İyi Yaşam Anlayışının Günümüz İnsanına Yansımaları

İNSAN VE YABANCILAŞMA -2 Köle Epiktetos’tan Günümüzün Altın Tasmalı Kölesine Mektup

Felsefe-Mantık08 Kasım 2026 13:11

İNSAN VE YABANCILAŞMA -2 Köle Epiktetos’tan Günümüzün Altın Tasmalı Kölesine Mektup

Neden Don Ihde ve Teknoloji ve Yapay Zekâ Felsefesinde Neden Postfenomenoloji?

Felsefe-Mantık07 Kasım 2026 13:07

Neden Don Ihde ve Teknoloji ve Yapay Zekâ Felsefesinde Neden Postfenomenoloji?

Luce Irigaray: Kadının ‘Yer’ Oluşu

Felsefe-Mantık04 Kasım 2026 02:07

Luce Irigaray: Kadının ‘Yer’ Oluşu

Yaşadığımızı Anlamak: Felsefi Danışmanlık

Felsefe-Mantık02 Kasım 2026 20:52

Yaşadığımızı Anlamak: Felsefi Danışmanlık

EZBER BOZAN FELSEFE : P4C ATÖLYELERİNİN ÇOCUK VE GENÇLERDEKİ İZLERİ

Felsefe-Mantık22 Ekim 2026 14:12

EZBER BOZAN FELSEFE : P4C ATÖLYELERİNİN ÇOCUK VE GENÇLERDEKİ İZLERİ

İnsandan Hukuka: Birlikte Yaşamanın Felsefesi

Felsefe-Mantık15 Ekim 2026 21:55

İnsandan Hukuka: Birlikte Yaşamanın Felsefesi

DİLE MÜDAHALE Mİ, DİL İLE MÜDAHALE Mİ?

Felsefe-Mantık15 Ekim 2026 14:14

DİLE MÜDAHALE Mİ, DİL İLE MÜDAHALE Mİ?

Etik ve İnsan Yaşamındaki Önemi

Felsefe-Mantık10 Ekim 2026 23:38

Etik ve İnsan Yaşamındaki Önemi

İNSAN DOĞASI YANILGISI VE BU YANILGININ KÖTÜLÜKLE BAĞLANTISI

Felsefe-Mantık10 Ekim 2026 16:56

İNSAN DOĞASI YANILGISI VE BU YANILGININ KÖTÜLÜKLE BAĞLANTISI