Nirvana Sosyal

Anasayfa Künye Danışmanlar Arşiv SonEklenenler Sosyal Bilimler Bilimsel Makaleler Sosyoloji Fikir Yazıları Psikoloji-Sosyal Psikoloji Antropoloji Tarih Ekonomi Eğitim Bilimleri Hukuk Siyaset Bilim Coğrafya İlahiyat-Teoloji İletişim Psikolojik Danışma ve Rehberlik Felsefe-Mantık Ontoloji Epistemoloji Etik Estetik Dil Felsefesi Din Felsefesi Bilim Felsefesi Eğitim Felsefesi Yaşam Bilimleri Biyoloji Sağlık Bilimleri Fütüroloji Edebiyat Sinema Müzik Kitap Tanıtımı Haberler Duyurular Klinik Psikoloji İletişim
Kristal Kafesin Sürüngeni: İnsan

Kristal Kafesin Sürüngeni: İnsan

Sosyal Bilimler 11 Nisan 2026 07:50 - Okunma sayısı: 720

Haydar Uzunyayla

İnsanın genetik donamımı, kristal kafesler yaratıp içinde yaşamaya elverişlidir. Bu benzersiz özellik sadece ona özgüdür. Özgürlük için var olduğu halde, gerçekte doğada karşılığı olmayan şeyleri icat edip yaşamının merkezine yerleştiriyor ve bütün bir yaşamı kusurlu hale getiriyor.

Bunu nasıl mı yapıyor?..

Hayatın, akıl ve tutkular arasındaki ağırlık merkezini, duygu ve tutkularından yana tartarak yapıyor. Tutkularının yoğunluğu ne kadar fazlaysa, karmaşa ve kaos yanı aynı oranda yoğun oluyor. Aklın yörüngesi ne kadar eksikse, rastgele hayatı ve fantezileri de o kadar artıyor. (SPİNOZA’nın geometrik yaklaşımı hala çok değerlidir. Onun, hayatı matematiksel bir perspektifle analiz ve çözüm çabası gelecekte de önemini koruyacaktır.)

Devam edersek: İnsan, başlangıçta fizik dünyanın maddi zevklerini, -servet-mülk, toprak, sahip olmak, şehvet, açgözlülük, sapkınlıklar gibi yaşamın merkezi eğilimlerini korumak ve devam ettirmek için, dinler, ideolojiler, devletler, sınırlar, kurgular, kehanetler, huriler, kutsal bakireler, tanrılar, peygamberler, aksesuar ve moda benzeri sarmal yapılar inşa etti ve bunları düzenin veya yönetme ile yönetilmenin kaynağı haline getirdi… Ve bu gelenek günümüzde de, öz aynı biçim farklı şekilde devam etmektedir…

Ancak bu yapılar aslında çok değerli özgür yaşamı, aşağı doğru çeken kafesler olmuştur ve nedense insan genel olarak kafesleri kutsar konumdadır hala… Hala da bu işlevini büyük bir rıza, büyük bir boyun eğmişlikle ile yapıyor. Niye?.. İnsan, kafeste yaşamayı bir kere benimseyince, kafesi destekleyecek düşünceler ve inançlar üretir; davranışlar geliştirir. Doğru ve gerçek olanı değil, yanlışı doğru kabul ederek, kafesi olumlar. Alışkanlık ve zincirleme etkileşimlerle, kafes ve kafessizlik arasındaki bağlantıyı kavrayamaz hale getirir kendini ve böylece özgürlüğünü feda eder.

********

Tür olarak başlangıçtan itibaren (Taş devri ya da öncesinden) doğru olmayan bir konuşlanma içindeyiz. Tuhaf bir tekrar, bütün çağlar boyunca

karanlık üzerinden devam eden ve insana ağır yükler yükleyerek kamburlaştıran oluşum ve kışkırtmaların çatışma ve çelişmeleri içinde sarsılıyoruz… Ve işin tuhaf yanı bunları geleceğe aktarıyoruz. Karmaşa ve kaosu yarına taşıyoruz.

Tarihte geriye doğru yolculuk ettiğimizde, esasında bütün sistemlerimizin, hayatı tek bir bağla ayakta tuttuğunu görebiliyoruz: Fantezilerimiz gerçeklerin yerini alıyor her defasında. Bu can alıcı bir noktadır. .. Doğadan kopmuş tek boyutlu bir hayattır bu aynı zamanda. Doğru olmayan ama doğru sandığımız kurgularımız, sosyal, siyasi, ahlaki ve maddi sistemlerimiz çok zaman, bütünüyle içgüdülerimiz üzerinden geliştiriliyor ne yazık ki…

Oysa insanın en karanlık köşesi onun içgüdüleridir. Daha anlaşılır bir ifadeyle, onun duyguları ve tutkularıdır… Aklın ışığı çok defa bu sistemlere ulaşamıyor ve bundan dolayı toplumsal düzenimiz, mimarimiz, teknolojimiz, kalbimizin ritmi, beynimizin sinir ağları, öykülerimiz, şiirlerimiz doğru bir düzlemde ilerlememiş oluyor. Bu topolojik özellik de yaşam tarzımızı, ilişkilerimizi, düzenlerimizi, kısacası sosyolojik ve iktisadi olarak bütün yaşamımızı etkiliyor. Buna yol açan neden genetik işleyişimiz ise eğer, bunun üzerinde çalışmak lazım. Kuşkusuz kemale ermemiş, olgunlaşmamış bir öneri, pek dikkate alınmaz ama kafa karıştırmak iyidir arada bir…

Buz, birdenbire erimez. Onu çözülme noktasına getiren ısının gücüdür.

Yorumlar (0)

SON EKLENENLER
ÇOK OKUNANLAR
DAHA ÇOK Sosyal Bilimler
BİREY , TOPLUM VE DEVLET

Sosyal Bilimler11 Kasım 2026 09:17

BİREY , TOPLUM VE DEVLET

TÜRKİYE’DE İŞSİZLİKLE MÜCADELEDE KAMUSAL STRATEJİLER

Sosyal Bilimler11 Kasım 2026 09:18

TÜRKİYE’DE İŞSİZLİKLE MÜCADELEDE KAMUSAL STRATEJİLER

Bizim Mustafa’dan Ölümsüz Atatürk’e  -Bir 10 Kasım Yazısı-

Sosyal Bilimler09 Kasım 2026 15:23

Bizim Mustafa’dan Ölümsüz Atatürk’e -Bir 10 Kasım Yazısı-

P. Bourdieu’nün Perspektifinden Avrupa’da Öğrenci Hareketleri

Sosyal Bilimler07 Kasım 2026 18:37

P. Bourdieu’nün Perspektifinden Avrupa’da Öğrenci Hareketleri

İyi Kişilik Yaratılabilir mi?..

Sosyal Bilimler07 Kasım 2026 18:08

İyi Kişilik Yaratılabilir mi?..

İNSANIN ÖZNEL HAFIZASININ NESNELLEŞMESİNDEN YAPAY ZEKÂYA UZANAN SÜREÇTE ORTAYA ÇIKAN RİSKLER

Sosyal Bilimler05 Kasım 2026 16:06

İNSANIN ÖZNEL HAFIZASININ NESNELLEŞMESİNDEN YAPAY ZEKÂYA UZANAN SÜREÇTE ORTAYA ÇIKAN RİSKLER

DÜNYADA VE TÜRKİYE'DE KADIN

Sosyal Bilimler04 Kasım 2026 16:08

DÜNYADA VE TÜRKİYE'DE KADIN

BİR ŞEY OLMAK UĞRUNA

Sosyal Bilimler03 Kasım 2026 11:19

BİR ŞEY OLMAK UĞRUNA

Sosyal Adalet

Sosyal Bilimler26 Ekim 2026 22:09

Sosyal Adalet

Hafıza Yitimi ya da Toplumsal Demans

Sosyal Bilimler24 Ekim 2026 20:17

Hafıza Yitimi ya da Toplumsal Demans