Nirvana Sosyal

Anasayfa Künye Danışmanlar Arşiv SonEklenenler Sosyal Bilimler Bilimsel Makaleler Sosyoloji Fikir Yazıları Psikoloji-Sosyal Psikoloji Antropoloji Tarih Ekonomi Eğitim Bilimleri Hukuk Siyaset Bilim Coğrafya İlahiyat-Teoloji Psikolojik Danışma ve Rehberlik Felsefe-Mantık Ontoloji Epistemoloji Etik Estetik Dil Felsefesi Din Felsefesi Bilim Felsefesi Eğitim Felsefesi Yaşam Bilimleri Biyoloji Sağlık Bilimleri Fütüroloji Edebiyat Sinema Müzik Kitap Tanıtımı Haberler Duyurular İletişim
Tecrübenin Toplumsal İşlevi ya da Youtube ve Kaynanam Bir Arada

Tecrübenin Toplumsal İşlevi ya da Youtube ve Kaynanam Bir Arada

İlahiyat-Teoloji 20 Mart 2023 17:09 - Okunma sayısı: 1.048

Dr. Öğr üyesi Harun GEÇER yazdı

Tecrübenin Toplumsal İşlevi Ya Da Youtube Ve Kaynanam Bir Arada

Geçmiş yaşantılar, deneyimler, toplumsal ön kabuller ya da tekrarlar kişiye yaşamını sorunsuz bir şekilde sürdürebilmesi için önemli bir bilgi kaynağı sağlar. Bunun için özellikle geleneksel olarak isimlendirilen toplumsal yaşam formunda kişinin yaşıyla/tecrübesiyle saygınlığı arasında bir paralellik kurulur. Genellikle kişi yaşadığı çevrede yaşını aldıkça kendisinden daha “toy” olanlara rehberlik edecek sosyal bir konum elde etmeye başlar. Hiç olmazsa bu kişiye yaşına hürmeten saygı gösterilir. Bu durum sanat yapıtlarında “piri fani”, “bilge” bir ihtiyar şeklinde kendini gösterir. Beyaz perdede, romanlarda, öykü ya da hikayelerde bu gibi tiplemelere sıkça rastlamak mümkündür. Bu kişiler genellikle erkeklerden oluşsa da bazı zamanlar kadınlardan da “bilge” tiplemelerin seçildiği görülebilir. Ancak günümüze geldiğimizde tecrübe için şu sorular sorabiliriz: günümüz dünyasında tecrübe otantik yapısını sürdüreceği bir vasata sahip midir? bir töze/sabiteye sahip olmadan tecrübe kendi anlam dünyasını kurabilir mi?

Yapay zekâ, sosyal medya platformları gibi hala yeni sayabileceğimiz teknoloji kaynaklı şeylerin toplumsal hayata olan yansıması tecrübe gibi belli sabiteler üzerine kurulu olguların anlamını da dönüştürmektedir. Dolayısıyla tecrübeyi var eden toplumsal vasatın da ortadan kaktığını söyleyebiliriz. Belli bir hayat tecrübesini zaman içinde elde eden kişilerin yaşanmışlıkları yeni olgusal durumda sabit, yeri değişmez ve tekrarlanabilir olmaktan uzak olduğu için arkadan gelenlere bir anlam ifade etmeyecektir. Aksine yeni teknolojilerin sosyal hayata girmesiyle, bu teknolojilere yabancılaşan kuşaklar, yeni teknolojiler içine doğanlardan bilgi talep edeceklerdir. Bunu daha açık bir şekilde söylemek gerekirse Youtube’un olduğu bir yerde annenin ya da kaynananın yemek pişirme tekniklerine ihtiyaç duyulmayacaktır. Günümüzde bireyler artık çocuk bakımından tutun da yemek yapmaya hatta elişi veya teknik bir mevzuda kendinden daha tecrübeli addettiği birine müracaat etmek yerine sosyal medyadaki uzmanlık sistemlerine başvuruyor ve sorununu bu şekilde çözüyor. Günümüz dünyası değişmeden yarına taşınabilecek çok az töze sahip görünüyor. Hiç değişmez dediğimiz sabitelerin bile sorgulandığı, kişilerin sosyal konumlarını oluşturabilmek için tüketim pazarlarında hızlı bir şekilde dolaşmak zorunda kaldığı, bir ömür sözünün rafa kalktığı günümüz dünyasında tecrübe gibi sabit tözlere sarılmak artık bir nostaljiye dönüşecek gibi duruyor.

Youtube gibi sosyal medya platformları kişilere sürekli güncellenen içerikleriyle yeni dünyanın hızına uygun yaşam seçenekleri ve yeni fırsat alanları sunuyor ya da yanılsama da olsa böyle bir iddia içinde. Deneyimler kâğıttan bir kayık yapıp okyanusa açılmak gibi… nereye kadar anlamını koruyacağı belirsiz. Böyle bir ortamda kişinin “piri fani”, “bilge” olması artık kulağa masalsı bir tını gibi geliyor. Gün geçtikçe çocuklarımıza öğreteceğimiz bilgeliğimiz azalıyor ve aksi bir şekilde onlardan öğreneceğimiz şeylerin yekunu çoğalıyor. Bu toplumsal tersyüz oluş, geleneksel ve de biraz da modern döneme sarkan ve tecrübeyle beslenen hiyerarşik ilişki biçimlerini bozuyor. Birçok kişinin bir klişe şeklinde tekrar ettiği “gençlik bozuldu” kolaycılığının arkasında bu yeni durumu anlamlandıramamaktan kaynaklı bir şaşkınlık hali var. Yeni durumda kişi toplumsal sistem içinde nerede durduğunu, buna bağlı olarak da etrafındaki kişilerden ne bekleyeceğini ya da etrafındaki kişilerin kendisinden neler beklemesi gerektiğini bilemiyor. Buna bir tür “toplumsal şaşkınlık hali” de diyebiliriz.

Dr. Öğr. Üyesi Harun GEÇER

Yorumlar (0)

SON EKLENENLER
ÇOK OKUNANLAR
DAHA ÇOK İlahiyat-Teoloji
ATEİSTİK VAROLUŞ TASAVVURUNUN KLASİK TEİZM AÇISINDAN ELEŞTİRİSİ

İlahiyat-Teoloji08 Nisan 2024 21:33

ATEİSTİK VAROLUŞ TASAVVURUNUN KLASİK TEİZM AÇISINDAN ELEŞTİRİSİ

İLK NESİL İSLAM KÜLTÜRÜNDE (SAHABE) DİN TASAVVURU

İlahiyat-Teoloji15 Mart 2024 20:33

İLK NESİL İSLAM KÜLTÜRÜNDE (SAHABE) DİN TASAVVURU

KLASİK DÖNEM İSLAM RASYONALİZMİNDE DİN TASAVVURU

İlahiyat-Teoloji16 Şubat 2024 21:48

KLASİK DÖNEM İSLAM RASYONALİZMİNDE DİN TASAVVURU

İslam Felsefesi ve İbn Sînâ Üzerinden Evrensel Bir Felsefe Tarihi Yazılabilir mi?

İlahiyat-Teoloji30 Eylül 2023 13:28

İslam Felsefesi ve İbn Sînâ Üzerinden Evrensel Bir Felsefe Tarihi Yazılabilir mi?

APATEİZM/DİNİ İLGİSİZLİK BAĞLAMINDA GENÇLİK VE DİN: FELSEFİ BİR SORUŞURMA

İlahiyat-Teoloji01 Eylül 2023 10:21

APATEİZM/DİNİ İLGİSİZLİK BAĞLAMINDA GENÇLİK VE DİN: FELSEFİ BİR SORUŞURMA

Ebu Zer Üzerine

İlahiyat-Teoloji11 Ağustos 2023 11:06

Ebu Zer Üzerine

Gazâlî Nedenselliği Reddetti mi?

İlahiyat-Teoloji24 Mayıs 2023 11:37

Gazâlî Nedenselliği Reddetti mi?

İSLAM DÜŞÜNCE GELENEĞİNDE “AKLA RAĞMEN DÜŞÜNME” BAĞLAMINDA SELEFİ YAKLAŞIM

İlahiyat-Teoloji16 Mayıs 2023 10:06

İSLAM DÜŞÜNCE GELENEĞİNDE “AKLA RAĞMEN DÜŞÜNME” BAĞLAMINDA SELEFİ YAKLAŞIM

İNSAN NEDİR? (Din Felsefesi Bağlamında Bir Değerlendirme

İlahiyat-Teoloji22 Aralık 2022 22:30

İNSAN NEDİR? (Din Felsefesi Bağlamında Bir Değerlendirme

DİN SOSYOLOJİSİ ÜZERİNE SÖYLEŞİ-3

İlahiyat-Teoloji09 Şubat 2021 15:38

DİN SOSYOLOJİSİ ÜZERİNE SÖYLEŞİ-3